Begrippen huizen

NAP	Normaal Amsterdams Peil, denkbeeldig horizontaal vlak over het hele land, vastgelegd in geregistreerde meetpunten. Vanuit het NAP wordt de hoogte van bouwwerken bepaald.
NEN	Nederlandse Norm. Vastgesteld door de Nederlands Normalisatie Instituut (NNI). Het bouwbesluit verwijst naar veel van deze NEN-normen.
Nabestaandenlijfrente	Lijfrenteverzekering waarvoor premie-aftrek mogelijk is. Voorwaarde is dat de verzekering recht geeft op een periodieke uitkering (lijfrente) die direct ingaat bij het overlijden van de verzekerde. Bij begunstiging aan een direct familielid (bijv. kind, klein- of pleegkind, broer, zuster) moet een tijdelijke lijfrente uiterlijk eindigen zodra de begunstigde 30 jaar wordt. Voor begunstiging aan de huwelijkspartner en anderen buiten de directe familiekring geldt deze beperking niet
Nalatenschap	Datgene dat iemand achter laat na z`n overlijden: z`n bezittingen verminderd met z`n schulden.
Nationale Hypotheek Garantie (NHG)	Borg of garantstelling die door het Waarborgfonds Eigen Woningen (WEW) wordt afgegeven voor een hypotheek. Voor het bedrag van de borgstelling kan de koper altijd een hypotheek afsluiten. Het inkomen van de koper, de lening en de woning moeten voldoen aan de normen van het WEW. De aanvraag loopt via de geldverstrekker of de tussenpersoon waar de hypotheek wordt afgesloten.
Nationale Hypotheek Garantie (NHG)	Borg- of garantstelling die door het Waarborgfonds Eigen Woningen (WEW) wordt afgegeven voor een hypotheek. Voor het bedrag van de borgstelling kan de koper altijd een hypotheek afsluiten. Het inkomen van de koper, de lening en de woning moeten voldoen aan de normen van het WEW. De aanvraag loopt via de geldverstrekker of de tussenpersoon waar de hypotheek wordt aFgesloten.
Natrekking	Eigendomsverkrijging van een zaak die met een andere één geheel vormt of gaat vormen. Voorbeelden: beplanting op een erf wordt eigendom van de grondeigenaar, ook al is deze door derden aangebracht. Als u een huis bouwt op grond die al in uw eigendom is, wordt dat door natrekking uw eigendom zonder dat er een akte behoeft te worden opgemaakt bij de notaris
Natuurlijke verbintenis	Op iemand rust naar objectieve maatstaven een dringende morele verplichting om een ander een uitkering te doen of verzorgd achter te laten. Is niet af te dwingen, ook niet via de rechter.
Nederlandse Vereniging van Makelaars in Onroerende Goederen	Landelijke organisatie van beëdigde makelaars in onroerende goederen.
Negatieve inkomsten eigen woning	Voor de inkomstenbelasting wordt onder andere het huurwaardeforfait als `opbrengst eigen woning` bijgeteld. Onder andere de betaalde hypotheekrente mag hiermee worden verrekend, waardoor het saldo (de `inkomsten eigen woning`) meestal negatief uitvalt.
Netto maandlasten	Het bedrag dat u maandelijks kwijt bent aan hypotheeklast minus de terug te ontvangen belasting.
Netto werkelijke rente	Drukt de werkelijke kostprijs van een hypotheek uit, rekening houdend met o.a. alle kosten die de bank in rekening brengt, de verzekeringspremie en met het te verwachten fiscale effect.
Nibud	Het Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting (NIBUD) is een onafhankelijke stichting die het budgetteren propageert als hulpmiddel om de inkomsten en uitgaven binnen een particulier huishouden op elkaar af te stemmen, ook op langere termijn.
Niet-wijzigingsbeding	Een hypotheekbeding waardoor de eigenaar de woning niet of niet zonder toestemming van de geldverstrekker mag wijzigen.
Niet-zuivering	Een clausule in de hypotheekakte waarmee de geldverstrekker de vrijwillige verkoop van het onroerende goed kan tegenhouden wanneer de waarde waarschijnlijk niet voldoende is om de hypotheek af te lossen.
Nietig verklaren	Op grond van de wet wordt een overeenkomst, vonnis, enz. buiten werking gesteld dan wel ongeldig verklaard.
Nominale rente	De feitelijke marktrente, die wordt gevormd door de reële rente en het verdisconteerde inflatiepercentage. Door het verwerken in de rente van dit percentage compenseert de kredietverlener de geldontwaarding van de middelen die hij tijdelijk afstaat.
Notaris	Een openbaar ambtenaar die door de overheid onder meer bevoegd is verklaard om bepaalde officiële stukken ( akten), zoals hypotheken en testamenten, op te maken.

Objectsubsidie	Wordt verstrekt op grond van de kenmerken van het gebouw en niet die van de eigenaar of gebruiker. Bijvoorbeeld bereikbaarheidstoeslag.
Omslagheffing	De heffing die de waterschappen opleggen aan de eigenaren van onroerende zaken om de kosten voor het kwantiteitsbeheer en de waterkering te dekken.
Omzettingskosten	Ook wel: oversluitprovisie. Provisie die banken in rekening brengen bij het opnieuw afsluiten van een hypotheek (tegen een lagere rente). Als een hypotheek in een andere vorm wordt omgezet, spreekt men van omzettingskosten.
Onbewoonde staat	Een huis is minder waard als het bewoond wordt dan wanneer het vrij te aanvaarden is. Dan kan de koper er immers direct zelf in gaan wonen. Vaak wordt 60% van die `vrije verkoopwaarde` aangehouden als `waarde in bewoonde staat`.
Onbezwaard eigendom	Eigendom dat niet is belast met enig recht, zoals bijvoorbeeld een hypotheekrecht, een huurrecht.
Onderhands	Actie zonder ambtelijke (notariële) tussenkomst. Twee partijen maken bijvoor-beeld onderling een akte op, of verkopen een zaak aan elkaar, zonder tussenkomst van een notaris
Onderhandse aanbesteding	Men nodigt enige aannemers uit om een offerte te maken.
Onderhandse akte	Akte die is opgesteld zonder tussenkomst van bijvoorbeeld de notaris.
Onderpand	Bij een hypothecaire lening dient de onroerende zaak als onderpand. De eigenaar van het onderpand, bijvoorbeeld een huiseigenaar, is de hypotheekgever. De geldverschaffende instelling is degene die het onderpand aanvaardt, de hypotheeknemer.
Onderzetting	Het beschikbaar stellen van onroerend goed als onderpand.
Ongebouwde eigendommen	Niet bebouwde onroerende zaken, bijvoorbeeld een stuk bouwgrond, een perceel bosgrond, enz.
Onroerende zaak	De grond en alles wat zich daarin of daarop bevindt, voor zover dat aard- of nagelvast daarmee is verbonden. Voorbeelden: bomen, vaste planten, een huis met alles wat daaraan aard- of nagelvast is verbonden of wat naar zijn aard bij het huis hoort, zoals dakpan-nen, deuren, keuken, enz
Onroerende zaakbelasting	Wordt door de gemeente opgelegd aan eigenaren en gebruikers van woningen, grond en andere onroerende zaken. De onroerende zaakbelasting is gesplitst in een eigenarendeel, dat door de zakelijk gerechtigde wordt betaald en een gebruikersdeel, te betalen door de bewoner/gebruiksgerechtigde. Een eigenaar-bewoner betaalt beide delen.
Ontbindende voorwaarde	Een mogelijkheid in het contract op basis waarvan de overeenkomst kan worden beëindigd. Wie gebruik wil maken van een ontbindende voorwaarde, moet dit zelf kenbaar maken aan de contractpartij. Bij de koop van een huis is het gebruikelijk om ontbindende voorwaarden op te nemen voor het verkrijgen van een passende financiering, en (indien van toepassing) voor een huisvestingsvergunning of Nationale Hypotheek Garantie.
Ontvankelijk	Een klacht of protest komt in aanmerking voor behandeling door de instantie waar men zich toe wendt.
Onverdeelde eigendom	De verdeling van bezittingen en schulden die gemeenschappelijk eigendom waren. Tot aan het moment van boedelscheiding is er sprake van `onverdeelde eigendom`. De boedelscheiding kan worden vastgelegd in een akte van scheiding en deling.
Onzuiver inkomen	Totaal van de inkomsten, verminderd met de kosten.
Oorspronkelijke hoofdsom	Het bedrag dat bij het aangaan van een hypotheek is geleend. In de loop der jaren kan de schuld dalen door aflossingen, vandaar de term `oorspronkelijke` hoofdsom. Boetevrije aflossingen zijn vaak mogelijk tot een bepaald percentage van de oorspronkelijke hoofdsom
Open eind clausule/constructie	Clausule waardoor de looptijd van de hypotheek inclusief daaraan gekoppelde verzekeringen verlengd kunnen worden .
Openbare verkoop	Uitvoeren van een vonnis, ook wel: executie
Opeten van de eigen woning	Iemand die in de bijstand komt, moet -tot aan een bepaalde vrijstelling- zijn vermogen opmaken voordat recht op een uitkering ontstaat. Voor eigen woningbezitters geldt dit ook voor het in hun huis opgebouwde vermogen. Er is dan wel een extra vrijstelling
Oplevering	Het moment waarop de ondernemer de woning `geheel gereed voor bewoning` overdraagt aan de koper. Men spreekt ook bij verbouwingen van een oplevering.
Opnamekosten	Kosten die sommige banken berekenen bij een bouwfinanciering, steeds als er geld uit het bouwdepot wordt opgenomen
Opplussen	Het geschikt maken van bestaande voorraad (woningen) voor groepen met specifieke woonbehoeften, zoals ouderen, alleenstaanden, enz.
Opschortende voorwaarde	Voorwaarde in een overeenkomst die bepaalt dat de overeen-komst pas in werking treedt indien een bepaalde gebeurtenis zich voordoet.
Opstal	Het gebouw, dus nadrukkelijk exclusief de grond.
Opstalverzekering	De verzekering voor schade aan of tenietgaan van een huis, schuur, garage, enz. door bijvoorbeeld brand, blikseminslag, vandalisme.
Opzegtermijn	Een hypotheek kan aan het eind van iedere rentevaste periode, bij verkoop, enz. worden opgezegd. Dit moet vaak enige tijd van tevoren worden aangekondigd. Geldt ook voor verzekeringen.
Oriëntatie-opdracht	Men geeft een makelaar of bemiddelaar de opdracht om een huis of een stuk grond te zoeken. Deze opdracht kunt u in tijd en geografisch begrenzen
Oudedagslijfrente	Lijfrenteverzekering waarvoor premie-aftrek mogelijk is. Voorwaarde is dat verzekering recht geeft op een levenslange periodieke uitkering (lijfrente), dat deze toekomt aan de verzekeringnemer zelf en dat de uitkering uitsluitend eindigt bij zijn overlijden
Ouderenaftrek	Verhoging van de belastingvrije som beneden een bepaald inkomen voor mensen die op 31 december 1998, 65 jaar of ouder waren
Ouderlijke boedelverdeling	De ouders maken over en weer een testament. Men stelt vast wie wat krijgt. Dit testament geldt alleen bij vererving tussen ouders en (klein)kinderen.
Overbruggingskrediet	Lening om de tijd te overbruggen tussen de aankoop van een ander huis en de verkoop van de oude woning. Daarbij wordt van de overwaarde van het oude huis gebruik gemaakt. Meestal kan voor een beperkte periode een overbruggings-krediet worden afgesloten.
Overbruggingslijfrente	Lijfrenteverzekering waarvoor premie-aftrek mogelijk is. Voorwaarde is dat verzekering recht geeft op een periodieke uitkering (lijfrente) die eindigt -behoudens eerder overlijden- in het jaar waarin de verzekeringnemer 65 jaar wordt of waarin hij met pensioen gaat. De uitkering mag in principe niet meer bedragen dan 121.464,- per jaar (tarief 1999) of 123.529,- per jaar (tarief 2000)
Overdracht basisaftrek	Als een partner geen inkomen heeft, of een inkomen dat lager ligt dan de basisaftrek, kan de basisaftrek worden overgedragen aan de (meer) verdienendePartner. Een gedeeltelijke overdracht van de basisaftrek is niet mogelijk.
Overdrachtsakte	De akte die door de notaris wordt opgemaakt bij de koop en verkoop van onroerende zaken. Deze akte wordt geregistreerd bij het Kadaster. De notariskosten zijn per 1-10-1999 binnen een marge onderhandelbaar.
Overdrachtsbelasting	Deze belasting (6%) wordt geheven bij verkoop van bestaande onroerende zaken. Meestal niet inbegrepen in de koopsom.
Overhevelingstoeslag	Sinds 1990 moet een werknemer bepaalde premies betalen die daarvóór de werkgever voor zijn rekening nam. Om dit mogelijk te maken krijgt hij een toeslag op zijn loon.
Overlijdensrisicoverzekering	Verzekering die tot uitkering komt bij overlijden, waardoor de hypotheekschuld geheel of gedeeltelijk kan worden afgelost en de nabestaande(n) in het huis kunnen blijven wonen. Soms wordt een orv door de geldverstrekker verplicht gesteld
Overmaat	Er wordt meer grond geleverd dan is overeengekomen. Meestal is in de koopakte vermeld dat de over- of ondermaat van de grond (tot een zekere grens) niet wordt verrekend.
Overmacht	Men kan niet voldoen aan zijn (contractuele) verplichtingen door een voorval dat zich buiten zijn schuld en/of risico voordoet.
Overnamebeding	Een mede-eigenaar krijgt bij overlijden van de andere eigenaar het recht om het aandeel van de ander(en) in de gezamenlijke eigendommen over te nemen.
Oversluiten	Als de dagrente flink wat lager is dan de rente waartegen een hypotheek is afgesloten, lijkt het aantrekkelijk een nieuwe hypotheek af te sluiten tegen die lagere dagrente. De meeste banken hanteren hierbij echter ongunstige boeteclausules, de zgn. `contante waarde van het renteverschil`
Oversluitprovisie	Provisie die banken in rekening brengen bij het opnieuw afsluiten van een hypotheek (tegen een lagere rente). Als een hypotheek in een andere vorm wordt omgezet, spreekt men van omzettingskosten.
Overstapfaciliteit	Sommige hypotheekverstrekkers bieden de mogelijkheid om gedurende het eerste jaar of de eerste twee jaren een hypotheek met variabele rente om te zetten in een hypotheek met een rentevaste periode, of om een korte rentevaste periode om te zetten in een langere
Overwaarde	Het verschil tussen de vrije verkoopwaarde van een huis en de restschuld van de hypotheek. Als u geld wilt bijlenen, gaat de geldverstrekker bij de bepaling van de overwaarde niet uit van de vrije verkoopwaarde maar van de executiewaarde

P-biljet	Uitgebreid aangiftebiljet voor particulieren
PM	Pro memorie, ter herinnering. Wordt vaak gebruikt bij begrotingen of kostenramingen als (nog) geen uitsluitsel bestaat over de kosten.
Pandrecht	Een beperkt recht op niet-registergoederen teneinde daarop bij voorrang een vordering te verhalen.
Partnerconstructie	Niet de bank is eerste begunstigde van de uitkering uit de levensverzekering, maar de overblijvende partner. Daarmee wordt voorkomen dat de erfgenamen (een deel van) de waarde van de woning opeisen.
Partnerpensioen	Pensioen dat de partner krijgt na overlijden van degene die het pensioen heeft opgebouwd.
Partnerregistratie	Ongehuwden kunnen zich formeel alsPartners laten regi-streren. Dit heeft -op enkele uitzonderingen na- dezelfde gevolgen als een huwelijk
Passeerdatum	Datum waarop de akte bij de notaris passeert
Passeren	Dit is d formele handeling waarbij een akte bij de notaris door alle partijen wordt ondertekend. De verkoper en geldverstrekker tekenen veelal per volmacht. Zo hoeven zij niet op het werkelijke moment van passeren bij de notaris aanwezig te zijn.
Perceel	Bij het Kadaster geregistreerd stuk grond, inclusief alle bebouwing
Persoonlijk inkomen	De inkomsten uit arbeid, verminderd met de reis- en beroepskosten. Bij gehuwden wordt dit inkomen gebruikt om te bepalen wie bepaalde inkomsten en aftrekposten moet aan-geven. De echtgenoot met het hoogste persoonlijke arbeidsinkomen geeft de niet-persoonlijke inkomsten en aftrekposten van beide echtgenoten samen aan
Planschade	Schade die een eigenaar van grond of gebouwen lijdt in verband met planologische wijzigingen. De eigenaar kan voor schadevergoeding in aanmerking komen.
Positieve/negatieve hypotheekverklaring	Onderhandse akte die op eerste verzoek van de geldverstrekker kan worden omgezet in een hypotheekakte. De akte kan als basis dienen voor een overbruggingsrekening courant krediet
Precariorechten	1. het recht om balkons, enz. boven de openbare grond te hebben. 2. het recht om openbare grond tijdelijk te mogen gebruiken, bijvoorbeeld in verband met een verbouwing
Prefabbouw	Zoveel mogelijk onderdelen van het huis worden in de fabriek gemaakt en op de bouw gemonteerd. Daardoor wordt de bouwtijd verkort.
Preferente crediteuren	Schuldeisers die een voorrecht hebben op alle of bepaalde goederen bij een faillissement, bijvoorbeeld de fiscus.
Premiedepot	Geblokkeerde rekening, waarui automatisch premiebetalingen voor verzekeringen worden gedaan.
Premiedepot	Geblokkeerde (spaar)rekening van waaruit automatisch premies worden gestort, bijvoorbeeld ten behoeve van de meeverbonden levensverzekering van een spaarhypotheek of andere levenhypotheek.
Premiekoopwoning	Ook wel: sociale koopwoning. Koopwoningen met een meerjarige subsidie. Voorheen premie A- of premiekoopwoning
Premievrijmaking	De afkoop van een lopende levensverzekering, waardoor de verplichting tot betaling van premie eindigt. Op hetzelfde moment wordt een nieuwe verzekering met dezelfde inhoud afgesloten, maar voor een lager verzekerd bedrag.
Premiewoning	Woning waarbij de koper een eenmalige belastingvrije bijdrage van de overheid ontvangt
Prestatie-eis	Een in maten of getallen uitgedrukt voorschrift m.b.t. een eigenschap van een bouwconstructie of -onderdeel.
Presteren	Voldoen aan overeengekomen verplichtingen
Privé-bezit	Bij ongehuwd samenwonenden is er sprakeVan gemeenschappelijk bezit en van privé-bezit. Privé-bezit is uitsluitend datgene dat men zelf gekocht en betaald heeft en waarvan het duidelijk is dat het niet voor gemeenschappelijk gebruik was bestemd.
Privé-clausule	Een erflater of schenker bepaalt dat de erfenis of schenking niet in de gemeenschap van goederen valt van de erfgenaam of begiftigde. De clausule wordt ook wel uitsluitingsclausule genoemd.
Pro memorie (PM)	Ter herinnering. Wordt vaak gebruikt bij begrotingen of kostenramingen als (nog) geen uitsluitsel bestaat over de kosten
Pro resto hoofdsom	Schuldrest, het gedeelte van de oorspronkelijke lening dat nog openstaat na aftrek van alle gedane aflossingen op de hypotheek
Procescertificaat	Document waarin wordt verklaard dat werkzaamheden voldoen aan bepaalde specificaties
Productcertificaat	Verklaring dat een product voldoet aan bepaalde technische specificaties. Deze zijn vaak vastgelegd in een norm (bijvoorbeeld NEN, zie aldaar) of in een attest
Programma van eisen	Voordat men een ontwerp maakt, worden eerst alle wensen en eisen omschreven waaraan het huis moet voldoen.
Projectaanbieding	Bij nieuwbouw bieden banken soms hypotheken aan op gunstiger condities dan normaal. Er worden dan bijvoorbeeld rentekortingen verleend voor de eerste rentevaste periode, de afsluitprovisie is lager, enz.
Publieke werken	Ook wel: Openbare Werken. Gemeentelijke dienst die zich bezighoudt met bouwwerken, bruggen, grondmechanica, riolering, gereedmaken van terreinen, wegen en beplantingen

Raad van Arbitrage voor de Bouwbedrijven in Nederland	Instantie die in de meeste koop-/aannemingsovereenkomsten bevoegd is verklaard om geschillen tussen de bouwondernemer en de consument te beslechten
Raad van State	Instantie die de regering adviseert over alle wetsontwerpen en algemene maatregelen van bestuur en die betrokken is bij Kroonberoep. Bij de afdeling Bestuursrechtspraak dienen procedures tussen burgers en overheid(sinstellingen).
Recht van opstal	Recht om bijvoorbeeld een woning te hebben op de grond van een ander.
Rechtsbijstandverzekering	Dekt de proceskosten en de kosten van juridische en andere deskundige bijstand in gevallen die in de polisvoorwaarden zijn genoemd.
Referentiebestek	Modelbestek waarvan de indeling en omschrijving als voorbeeld kunnen dienen.
Regie	Werkzaamheden worden opgedragen voor een vast bedrag per uur. De eindprijzen staan dus niet van tevoren vast. De rekeningen van toeleveranciers worden apart opgevoerd.
Registergoed	Een goed dat volgens de wet moet worden ingeschreven in bepaalde registers: grond, huizen, schepen, vliegtuigen. Door de inschrijving kan iedereen zien aan wie het toebe-hoort en of er een ander zakelijk recht (bijvoorbeeld een hypotheek) op rust.
Regresrecht	Recht om terug te vorderen wat iemand heeft betaald voor een ander, bijvoorbeeld voor een hoofdelijke medeschuldenaar
Rekenrente	De rente die eenVerzekeringsmaatschappij op haar beleggingen verwacht te kunnen behalen. Deze rente is van belang omdat verzekeringsmaatschappijen de ontvangen premies plegen te beleggen. Bij de bepaling van de hoogte van de premie wordt rekening gehouden met de rekenrente. Als het rendement op de beleggingen hoger is dan de rekenrente, ontstaat een voordeel voor de verzekeringsmaatschappij
Rekenvergoeding	Aannemersvergoeding voor het calculatiewerk bij een offerte. Het is verstandig om vóór het laten uitbrengen van een offerte schriftelijk vast te leggen dat voor het calculatiewerk en voor de offerte geen kosten in rekening worden gebracht
Rente bijschrijven	Bij ruime overwaarde kan men soms overeenkomen om met aflossen op de hypotheek te stoppen en bovendien de rente bij de schuld te laten bijschrijven
Rente bijschrijven	Bij ruime overwaarde kan men soms overeenkomen om met aflossen op de hypotheek te stoppen en bovendien de rente bij de schuld te laten bijschrijven
Rente tijdens de bouw	Als men een nieuw huis laat bouwen wordt er in termijnen betaald. Eerst de grond en vervolgens naarmate de bouw vordert de resterende termijnen. De hypotheek wordt op het moment van aankoop voor het gehele bedrag afgesloten en in depot gezet. De termijnen worden uit het depot opgenomen. Over het depot krijgt men een rentevergoeding. Deze is soms lager dan de hypotheekrente die moet worden betaald over de opgenomen bedragen.
Rente-opslag	Verhoging bovenop het normale rentetarief als meer wordt geleend dan (bij de meeste geldverstrekkers) circa 75% van de executiewaarde van het huis. Vaak is de opslag hoger naarmate meer wordt geleend ten opzichte van de genoemde grens. De opslag geldt niet voor hypotheken met Nationale Hypotheek Garantie
Rentebedenktijd	Bij veel hypotheken heeft men bij aanvang één of twee jaren de vrije keuze om te bepalen op welk moment de rente wordt vastgezet voor een nieuwe periode. Soms is er ook rentebedenktijd steeds vanaf één of twee jaar voordat een rentevaste periode afloopt.
Rentefixatieperiode	Ook wel: rentevaste periode. Bij het afsluiten van een hypotheek wordt de rente voor een bepaalde periode vastgezet, bijvoorbeeld vijf of tien jaar.
Rentegarantie	Hypotheekofferte waarin de aangeboden rente voor een bepaalde periode wordt gegarandeerd, zonder dat bekend is om welke woning het gaat
Renteherziening	Het vooraf overeengekomen tijdstip waarop de rente voor een aangegane lening wordt herzien.
Rentemarge	Het verschil tussen de (gemiddelde) debetrente en creditrente. Deze marge is de voornaamste bron van inkomsten van een bank.
Rentemiddeling	Wanneer tijdens een rentevaste periode de hypotheek om wat voor reden dan ook wordt beëindigd en er wordt een nieuwe hypotheek afgesloten bij dezelfde geldverstrekker, kan die voorstellen om een gemiddelde aan te houden tussen de oude lagere rente en de hogere dagrente. Sommige banken zijn ook bereid via rentemiddeling vervroegd te verlengen. Rente-middeling kan ook aan de orde zijn bij het verhogen van de hypotheek
Rentevaste periode	Bij het afsluiten van een hypotheek wordt de rente voor een bepaalde periode vastgezet, bijvoorbeeld vijf of tien jaar.
Rentevrijstelling	Over eenBepaald bedrag aan ontvangen rente hoeft u geen belasting te betalen
Reservefonds	Fonds met bijdragen van bijvoorbeeld appartementseigenaren voor toekomstige uitgaven, bijvoorbeeld voor groot onderhoud
Restantschuld	Het restant van de schuld van de oorspronkelijke lening na aftrek van alle gedane aflossingen.
Restitutie boeterente	Bij voortijdig aflossen i.v.m. verkoop berekenen hypotheekverstrekkers soms boeterente. Als u een nieuwe hypotheek bij dezelfde bank afsluit, krijgt u die boeterente over het algemeen terug. De nieuwe hypotheek moet u dan meestal binnen drie of zes maanden afsluiten
Resultaatverbintenis	Een overeenkomst waarbij het resultaat van tevoren duidelijk vaststaat. Voorbeeld: opdracht tot het bouwen van een huis
Retributie	Betaling voor overheidsdiensten, verschuldigd in rechtstreeks verband met het gebruik dat men er van maakt. Bijvoorbeeld leges voor een bouwvergunning
Revisietekening	Tekening waarop achteraf exact de afmetingen en het verloop van bijvoorbeeld leidingen worden aangegeven
Reële rente	Het verschil tussen de marktrente en het inflatiepercentage
Rijksrekenrente	Rente die levensverzekeringsmaatschappijen wettelijk moeten vergoeden over het door de verzekerde opgespaarde bedrag (momenteel 4%). Speelt bij een spaarhypotheek geen rol zolang de hypotheekrente hoger is dan 4%, omdat daar een rentevergoeding wordt aangehouden die gelijk is aan het percentage van de overeengekomen hypotheekrente
Rioolrecht	Gemeentelijke heffing om de kosten van onderhoud aan en vervanging van het gemeentelijk rioleringssysteem te dekken
Risicopremie	De premie voor de meeverbonden levensverzekering dient voor een deel om het overlijdensrisico te verzekeren (de `risicopremie`) en voor het overige deel om de aflossing bij elkaar te sparen (de `spaarpremie`).
Risicoregeling, -verrekening	Door de overheid vastgestelde wijze van verrekenen van bepaalde materiaal- en loonkosten na een vooraf bepaalde datum. Risicoverrekening is in de model koop-/aannemings-overeenkomst uitgesloten.
Roerende zaken	Alles wat niet tot de onroerende zaken behoort.
RvA	Ook wel: Raad van Arbitrage, instantie die in de meeste koop-/aannemingsovereenkomsten bevoegd is verklaard om geschillen tussen de bouwondernemer en de consument te beslechten.

Salderen van rente	De betaalde rente aftrekken van de ontvangen rente. Op het positieve saldo is de rentevrijstelling van toepassing. Resteert er een negatief saldo, dan is dat aftrekbare betaalde rente. De betaalde hypotheekrente blijft bij het salderen buiten beschouwing
Salderingsregeling	De betaalde rente aftrekken van de ontvangen rente. Op het positieve saldo is de rentevrijstelling van toepassing. De betaalde hypotheekrente voor de eigen woning blijft bij het salderen buiten beschouwing
Samenlevingsovereenkomst	Overeenkomst tussen twee of meer samenwonenden waarin afspraken zijn vastgelegd over bijvoorbeeld eigendomsverhoudingen, levensonderhoud, pensioenen, enz
Saneringscontract	Overeenkomst dat een huis bewoond mag worden totdat de wijk wordt gesaneerd
Scheiding en deling	De verdeling van bezittingen en schulden die gemeenschappelijk eigendom waren. Tot aan het moment van boedelscheiding is er sprake van `onverdeelde eigendom`. De boedelscheiding kan worden vastgelegd in een akte van scheiding en deling.
Schetsplan	Tekening waarop globaal de vormen en afmetingen zijn aangegeven van plattegronden en gevels. Dient als eerste aanzet voor een ontwerp
Schoongrondverklaring	Juridisch document waaruit blijkt dat geleverde (bouw)grond niet verontreinigd is met één van de stoffen die in de zgn. `leidraad Bodemsanering` worden genoemd.
Semi-bungalow	Bungalow met schuine kap
Senioren Thuistest	Test om te beoordelen of een huis geschikt is om op wat hogere leeftijd in te (blijven) wonen. De test omvat vragen over de woonomgeving, de veiligheid in huis, het gebruiksgemak, de toegankelijkheid en de aanpasbaarheid
Serviceflat	De bewoner kan gebruik maken van centrale voorzieningen en diensten, bijvoorbeeld een huismeester, een maaltijdser-vice, medische zorg, enz.
Servicekosten	De maandelijkse bijdrage die eigenaren van appartementen betalen en die dient voor het onderhoud en het schoonhouden van de gemeenschappelijke ruimten, voor het vormen van reserves, enz.
Servituut	Ook wel: erfdienstbaarheid. Een last waarmee een stuk grond (erf) is belast ten gebruike en ten nutte van een erf dat aan iemand anders toebehoort. Bijvoorbeeld: het recht van overpad
Sleutelklaar	Het huis wordt `sleutelklaar` opgeleverd, d.w.z. dat er in principe niets meer hoeft te gebeuren. Overigens kan de definitie van sleutelklaar opleveren per aanbieder verschillen, bijvoorbeeld: wel of geen wand- of vloerafwerking, enz. Controleer dus wat daar precies onder wordt verstaan
Sloopvergunning	Vergunning die vereist is voor het slopen van een gebouw. Aan deze vergunning zijn voorwaarden verbonden m.b.t. de veiligheid
Sociale huursector	Gesubsidieerde huurwoningen
Sociale koopwoning	Koopwoningen met een meerjarige subsidie. Voorheen premie A- of premiekoopwoning
Sondering	Onderzoek en registratie van de bodemgesteldheid naar draagkracht
Souterrain	Half onder de grond gesitueerde bouwlaag
Spaarbeleggingshypotheek	In de levensverzekering van de hypotheek kan zowel worden gespaard (zoals bij een spaarhypotheek) als worden belegd (zoals bij een beleggingshypotheek). De verhouding tussen beide kan naar keuze worden bepaald. Tijdens de looptijd kan daarin nog verandering worden aangebracht. Geheel sparen (spaarvariant) of geheel beleggen (beleggingsvariant) kan ook. Voor het overhevelen van opgebouwd kapitaal van sparen naar beleggen en andersom, kunnen hoge kosten worden berekend. Zie ook `Levenhypotheek`
Spaarhypotheek	De premie voor de meeverbonden levensverzekering dient voor een deel om het overlijdensrisico te verzekeren (de `risicopremie`) en voor hEt overige deel om de aflossing bij elkaar te sparen (de `spaarpremie`). Over de spaarpremie wordt een rente vergoed die altijd gelijk is aan de overeengekomen hypotheekrente. Er wordt een aflossingskapitaal bijeen gespaard dat op ieder moment even hoog is als de aflossing bij een vergelijkbare annuïteitenhypotheek. Op de einddatum is de beoogde aflossing gegarandeerd bijeen gespaard.
Splitlevel woning	Huis waarbij de vloeren een halve verdiepingshoogte ten opzichte van elkaar verspringen
Splitsings(-akte, -reglement, -vergunning	Verdeling via notariële akte (de splitsingsakte) van het recht op een gebouw in appartementsrechten, die vervolgens afzonderlijk kunnen worden verkocht. Vaak mag alleen worden gesplitst met een vergunning van de gemeente. In veel splitsingsaktes wordt het model splitsingsreglement geheel of gedeeltelijk van toepassing verklaard. Dit model reglement is opgesteld door het notariaat
Staat van baten en lasten	Overzicht van opbrengsten (inkomsten) en kosten (uitgaven) over het afgelopen boekjaar, ook wel de exploitatierekening genoemd
Stadsvernieuwingsfonds	Gemeentelijk of provinciaal fonds, waarin geldelijke steun van de rijksoverheid wordt ondergebracht
Standaard Referentiebestek Woningbouw	Uitgebreide checklist voor het opstellen van een bestek, compleet met alle voorwaarden en bepalingen t.a.v. gesubsidieerde woningbouw
Standaard Voorwaarden Rechtsverhouding opdrachtgever-archite	Weinig consumentvriendelijke regeling van de rechtsverhouding tussen architect en opdrachtgever. Laatstelijk herzien in 1997
Statuten	Voorschriften van een rechtspersoon
Stichting Garantie- en Waarborgfonds Nederland	Waarborg met aan de GIW-regeling vergelijkbare verzekering die een particuliere opdrachtgever kan afsluiten als de aannemer niet is aangesloten bij het GIW
Strekkende meter (m¹)	Een lengte van 1 meter, ongeacht de breedte. O.a. vloerbedekking wordt meestal verkocht per strekkende meter. Als de rol dan bijvoorbeeld 4 meter breed is, koopt u voor 10 m¹ (10 strekkende meter) 4 x 10 = 40 m² vloerbedekking (vierkante meter). Ook buizen, enz. gaan per strekkende meter
Subjectsubsidie	Subsidie, verstrekt aan en op grond van de kenmerken van een bepaalde persoon. Voorbeeld: de individuele huursubsidie
Subsidie bij aankoop huurwoning (koopgewenningsbijdrage)	Vanaf 1-10-1997 kunnen mensen die een huurwoning kopen een subsidie krijgen om te wennen aan de in het begin hogere woonlasten. De woningen moeten minimaal één jaar verhuurd zijn geweest. De regeling heeft terugwerkende kracht tot 23 mei 1997 en is bedoeld voor mensen met lage en middenin-komens, die voor het eerst een huis kopen
Successierechten	Bij overgang van eigendom door overlijden of schenking moet de opvolgen-de (successievelijke) eigenaar belasting betalen
Successiewet	Regelt de fiscale gevolgen bij vererving of schenking
Suite (kamer en suite)	Twee of drie kamers achter elkaar, verbonden door een doorgang tussen kasten en/of schouwen en meestal gescheiden via schuifdeuren. Populaire bouwwijze bij vooroorlogse huizen.
SysteemBouw	Men bouwt volgens een bepaald systeem, bijvoorbeeld betonelementenbouw, stapelbouw, houtskeletbouw, enz.

Taxatie	Het vaststellen van de waarde. .
Taxatierapport	Het rapport dat wordt opgesteld na taxatie.
Technische omschrijving	Verkorte opsomming van te verwerken materialen, al dan niet met omschrijving van de kwaliteit, maar zonder de bepalingen ten aanzien van het uitvoeren. Kan de basis vormen van het contract tussen aanbesteder (koper) en aannemer (bouwer).
Technische ruimte	Besloten ruimte, bestemd voor de plaatsing van apparatuur en/of installaties
Testament	Men benoemt een rechtspersoon of natuurlijk persoon als erfgenaam via een testament. Zonder testament geldt het in de wet vastgelegde erfrecht. Men kan ook immateriële zaken regelen via een testament, zoals het benoemen van een voogd voor kinderen.
Testament op de langst levende	Testament waarbij de ouders over en weer de langstlevende tot erfgenaam benoemen. Beide ouders maken dus zo`n testament. De andere erfgenamen kunnen hun erfdeel in beginsel pas opeisen na overlijden van de langstlevende ouder.
Testateur	Erflater die een testament maakt of heeft gemaakt
Tijdelijke oudedagslijfrente	Lijfrenteverzekering waarvoor premie-aftrek mogelijk is. Voorwaarde is dat verzekering recht geeft op een periodieke uitkering (lijfrente) die niet eerder ingaat dan in het jaar waarin de verzekeringnemer 65 jaar wordt of waarin hij met pensioen gaat. De uitkering moet minimaal gedurende 5 jaar worden uitbetaald en mag in principe niet meer bedragen dan 36.442,- per jaar (tarief 1999), of 37.062,- per jaar (tarief 2000). Zie ook `Lijfrentever-zekering`
Toerekenbare tekortkoming	Een partij komt zijn contractuele verplichtingen niet (geheel) na. Tot enige jaren geleden sprak de wet van wanprestatie
Tophypotheek	Indien er geen sprake is van Nationale Hypotheek Garantie, er is een voldoende hoog (toekomstig) inkomen, en het huis vertegenwoordigt voldoende waarde, bestaat vaak de mogelijkheid een extra hoge hypotheek af te sluiten. Men kan dan een hypotheek krijgen tot bijvoorbeeld 100% of 125% van de executiewaarde. De bank vraagt voor een tophypotheek een hogere rente. Deze hogere rente wordt meestal geheven over de hele lening i.p.v. uitsluitend over de top. De totale `topopslag` kan oplopen tot 0,5%. Soms bestaat de verplichting om de top versneld af te lossen.
Topopslag	Indien er geen sprake is van Nationale Hypotheek Garantie, er is een voldoende hoog (toekomstig) inkomen, en het huis vertegenwoordigt voldoende waarde, bestaat vaak de mogelijkheid een extra hoge hypotheek af te sluiten. Men kan dan een hypotheek krijgen tot bijvoorbeeld 100% of 125% van de executiewaarde. De bank vraagt voor een tophypotheek een hogere rente. Deze hogere rente wordt meestal geheven over de hele lening i.p.v. uitsluitend over de top. De totale `topopslag` kan oplopen tot 0,5%. Soms bestaat de verplichting om de top versneld af te lossen.
Toprente	Indien er geen sprake is van Nationale Hypotheek Garantie, er is een voldoende hoog (toekomstig) inkomen, en het huis vertegenwoordigt voldoende waarde, bestaat vaak de mogelijkheid een extra hoge hypotheek af te sluiten. Men kan dan een hypotheek krijgen tot bijvoorbeeld 100% of 125% van de executiewaarde. De bank vraagt voor een tophypotheek een hogere rente. Deze hogere rente wordt meestal geheven over de hele lening i.p.v. uitsluitend over de top. De totale `topopslag` kan oplopen tot 0,5%. Soms bestaat de verplichting om de top versneld af te lossen
Traditioneel gebouwde huizen	Woningen die op de bouwplaats worden gemetseld. Ook bij traditionele bouw kan gebruik worden gemaakt van prefab wanden, kozijnen, vloeren, enz.
Traditionele levenhypotheek	De levensverzekering die aan de hypotheek is verbonden, levert meestal veel onduidelijkheid op: over de samenstelling van de premie, over het rendement dat wordt vergoed en over de (meestal hoge) kosten die worden ingehouden op het rendement, het spaarkapitaal en op de eventuele afkoopwaarde bij tussentijdse beëindiging. De `vereniging eigen huis` beschouwt dit als een achterhaalde hypotheekvorm. Zie ook `Levenhypotheek`
Tranches	Voor de fiscale aftrek van een lijfrentepremie of -koopsom gelden verschillende tranches. De eerste tranche (de basisaftrek) geldt voor iedere belastingplichtige en bedraagt 6.075.,- per jaar per persoon. Voor gehuwden: 12.150,- (tarieven 1999), of 6.179,- per jaar per persoon. Voor gehuwden: 12.358,- (tarieven 2000). De tweede en derde tranche komen alleen in aanmerking indien er sprake is van een tekort in de pensioenopbouw. Hiervoor geldt een groot aantal criteria. De vierde en vijfde tranche gelden voor ondernemers. Zie ook `Lijfrenteverzekering`
Transportakte	Dit is de akte die de overdracht van de onroerende zaken regelt, deze akte wordt bij de notaris opgemaakt en ondertekend.
Travee	Breedte-eenheid die wordt gebruikt bij het ontwerpen van woningen. Het is de horizontale afstand tussen twee dragende wanden
Turn key	Ook wel: sleutelklaar. Het huis wordt `sleutelklaar` opgeleverd, d.w.z. dat er in principe niets meer hoeft te gebeuren. Overigens kan de definitie van sleutelklaar opleveren per aanbieder verschillen, bijvoorbeeld: wel of geen wand- of vloerafwerking, enz. Controleer dus wat daar precies onder wordt verstaan.
Twee-onder-één-kap-woning	Aan één kant is het huis aangebouwd aan een ander huis. De woonkamers kunnen tegen elkaar liggen, of de entree met gang en keuken (beter i.v.m. geluidsoverlast). Halfvrijstaand is een verkoopterm, waarmee alleen maar wordt uitgedrukt dat het huis aan één kant niet aan een ander huis grenst. De bouwwijze en/of indeling kan precies gelijk zijn aan die van rijtjeshuizen
Tweede hypotheek	Bij voldoende overwaarde kunt u een tweede hypotheek op uw woning nemen om bijvoorbeeld extra geld voor een verbouwing vrij te maken.
Tweede oplevering	In de model koop-/aannemingsovereenkomst is er sprake van slechts één oplevering. Op dat moment moet het huis `geheel gereed voor bewoning` zijn. Dit contract voorziet niet in een tweede oplevering. Het is dan ook niet verstandig te wachten met het uiten van klachten tot de tweede oplevering. Als u tijdens de bewoning gebreken, tekortkomingen of afwijkingen van de technische omschrijving/tekening vaststelt, dan is het raadzaam uw con-tractpartij direct schriftelijk te verzoeken om daar wat aan te doen
Tweeverdienershypotheek	Regeling binnen de Nationale Hypotheek Garantie op grond waarvan het tweede inkomen geheel of gedeeltelijk kan meetellen bij het bepalen van het maximaal te lenen bedrag

UAV	Uniforme administratieve voorwaarden voor de uitvoering van werken. Deze voorwaarden zijn door gebruik van de model koop-/aannemingsovereenkomst in de relatie consu-ment/bouwondernemer sterk op de achtergrond geraakt. De UAV worden nog wel toegepast bij het (laten) bouwen van een huis wanneer voor een consument een directievoerend architect optreedt die onder meer toezicht houdt op de bouw
Uitgestelde lijfrente	Toekomstige periodieke uitkering op basis van een lijfrenteverzekering die ingaat op een vooraf overeengekomen datum, bijvoorbeeld op het moment van pensionering. Zie ook `Lijfrenteverzekering`
Uitritvergunning	Voor de toegang vanaf een bouwkavel naar de openbare weg is een gemeentelijke vergunning vereist.
Uitsluitingsclausule	Ook wel: privé-clausule. Een erflater of schenker bepaalt dat de erfenis of schenking niet in de gemeenschap van goederen valt van de erfgenaam of begiftigde. De clausule wordt ook wel uitsluitingsclausule genoemd.
Uitstelrente	Begrip uit de model koop-/aannemingsovereenkomst. Als men een nieuw huis laat bou-wen wordt dit in termijnen betaald. Eerst de grond en vervolgens (naarmate de bouw vordert) de resterende termijnen. Zolang de eigendomsoverdracht van de grond nog niet heeft plaatsgevonden, heeft de koper recht op uitstel van betaling van de grond- en bouwtermijnen. Over dit uitstel van betalen wordt door de bouwer wel rente in rekening gebracht. De uitstelren-te wordt berekend over: - de grondkosten vanaf de `per-datum` tot aan de datum van eigendomsoverdracht (grond-rente); - de vóór het sluiten van de overeenkomst reeds vervallen termijnen van de aan-neem-som vanaf de `per-datum` tot aan de datum van eigendomsoverdracht; - de overige termijnen van de aanneemsom vanaf de `vervaldatum` tot aan de datum van eigendomsoverdracht. De uitstelrente over de termijnen van de aanneemsom is fiscaal aftrekbaar. Dat geldt ook voor de uitstelrente (incl. BTW) over de grondkosten
Uitwinning	Een vordering verhalen op de goederen van een schuldenaar
Unanieme meerderheid van stemmen	Toestemming van alle aanwezige stemgerechtigden
Utiliteitsgebouw	Gebouwen als kantoren, scholen, fabrieken, kazernes, ziekenhuis e.d.

V.o.n.	Ook wel: vrij op naam. De wettelijk te maken kosten zijn inbegrepen in de koopsom. Het betreft hier de BTW of overdrachtsbelasting, de kadastrale kosten en de notariskosten voor de transportakte.
VECIBIN	Vereniging van certificatie-instellingen in de bouw in Nederland. Aangesloten zijn Bureau Dak Advies, BV Kwaliteitsverklaringen Bouw, KIWA, BMC (Keurings- en Certificeringsin-stituut), IKOB (Stichting Instituut voor Keuring en Onderzoek van Bouwmateria-len), Stichting Kwaliteitscentrum Gevelelementen, Stichting Keuringsbureau Hout, INTRON (Instituut voor materiaal- en milieu- onderzoek) en VEG (Vereniging Erkenningsregeling voor het Glaszetbedrijf). De aangesloten instellingen keuren op verzoek van de fabrikant/ leverancier bouwmaterialen en verstrekken op basis hiervan certificaten
VROM	Ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer
Variabele rente	Men komt geen rentevaste periode overeen bij het aangaan van een hypotheek maar betaalt steeds de dan geldende rente voor nieuw af te sluiten hypotheken. De variabele rente kan per dag, per maand, per kwartaal of per half jaar achteraf of vooraf worden vastgesteld
Verbindend verklaren	Een rechter of beStuur verklaart dat een regeling algemeen geldt.
Verbintenis	Term die een juridische relatie tussen twee partijen aangeeft. Wie een huis koopt, gaat via een koopovereenkomst een verbintenis aan met de verkoper. De koper verbindt zich er onder andere toe om te betalen, de verkoper om te leveren.
Verblijfsruimte	In een gebouw gelegen ruimte, bestemd voor het verblijven van mensen. De term is ingevoerd in het Bouwbesluit om de diverse vertrekken te kunnen onderscheiden, bijvoorbeeld t.o.v. verkeersruimte.
Verblijvingsbeding	Ongehuwd samenwonenden die tevens samen eigenaar van een huis zijn, kunnen via een verblijvingsbeding elkaar hun aandeel in de woning toedelen. Daarmee wordt voorkomen dat, bij overlijden van één van de partners, de langstlevende partner door erfgenamen uit de woning wordt gezet
Verborgen gebreken	Gebreken die redelijkerwijze niet eerder konden worden geconstateerd
Verbouwingsovereenkomst 1998	Volgens het model opgesteld door de `vereniging eigen huis` en het Nederlands Verbond van Ondernemers (NVOB), met de mogelijkheid van toepassing van Bouwgarant
Vereniging Bemiddelaars Onroerende zaken (VBO)	Circa 1.000 professionele bemiddelaars zijn hierbij aangesloten. Men werkt volgens een met de NVM-makelaars vergelijkbaar systeem, inclusief een geschillencommissie, enz. Een VBO-bemiddelaar kan makelaar zijn, maar de meesten zijn dit niet.
Vereniging van appartementseigenaren (VVE)	Een appartementseigenaar is automatisch lid van de vereniging van eigenaren. De vereniging behartigt de belangen van de gezamenlijke eigenaren. De vereniging voert het beheer over de gemeenschappelijke zaken, gedeelten en financiën
Vergadering van de vereniging van appartementseigenaren	De vergadering heeft de hoogste macht binnen de vereniging. Aan de vergadering komen alle bevoegdheden toe die niet door de wet of de statuten aan een ander orgaan zijn opgedragen
Vergoeding	Begrip uit de model koop-/aannemingsovereenkomst, waarmee wordt geduid op de extra kosten die de bouwer in rekening kan brengen over: a. grondkosten; dit bedrag wordt berekend vanaf een in de overeenkomst genoemde datum tot aan de eigendomsoverdracht en is fiscaal niet aftrekbaar en BTW- belast. b. op de `per-datum` reeds in het werk gerealiseerde termijnen van de aanneemsom; dit bedrag wordt berekend vanaf de veertiende dag nadat de betreffende fase in het werk is voltooid tot de `per-datum`. Deze vergoeding is niet fiscaal aftrekbaar en BTW belast. Men spreekt ook wel van financieringsvergoeding.
Vergunningsplichtig bouwwerk	Bouwwerk waarvoor een gemeentelijke bouwvergunning nodig is
Vergunningsvrij bouwwerk	Bouwwerk waarvoor geen bouwvergunning en ook geen melding nodig is. Er mag zonder toestemming van de gemeente worden gebouwd.
Verhuisgeneigdheid	Wordt gemeten via de vraag of men binnen twee jaar denkt te verhuizen. Men kan daar op antwoorden in termen als `zeker`, `waarschijnlijk`, `eventueel` en `zeker niet`
Verificatievergadering	Vergadering bij een faillissement. Tijdens deze vergadering wordt de definitieve verdeling van de vorderingen op de boedel tussen de schuldeisers vastgesteld
Verkeersruimte	Dient voor het bereiken van een andere ruimte. Zie verblijfsruimte
Verklaring van afstand	Voordat u een aannemer een offerte laat uitbrengen kunt u zo`n verklaring opmaken. Daarin kan staan dat u vooralsnog niet met een ander zult onderhandelen, dat de aannemer geen vergoeding voor zijn rekenwerk vraagt, enz.
Verklaring van eensluidendheid	Partijen verklaren dat zij akkoord gaan met de akte van scheiding en deling
Verklaring van erfrecht	Erfgenamen moeten toegang hebben tot de erfenis om lopende zaken af te wikkelen. Dit kan via een verklaring van de notaris dat zij erfgenaam zijn. Als er meerdere erfgenamen zijn, zijn die uitsluitend gezamenlijk bevoegd, tenzij er sprake is van een boedelvolmacht
Verklaring van geen bezwaar	Voor een bouwplan wordt aan Gedeputeerde Staten vrijstelling gevraagd op het bestemmingsplan, vooruitlopend op een komend bestemmingsplan. Gedeputeerde Staten kan een `verklaring van geen bezwaar` afgeven. Dit is opgenomen in artikel 19 van de Wet op de Ruimtelijke Ordening
Verkoop onder voorwaarden	Woningverkoop waarbij meestal een korting op de koopprijs wordt gegeven in ruil voor een winstdeling bij latere verkoop. Er kan sprake zijn van andere voorwaarden en gekoppelde voorzieningen ten behoeve van de koper, bijvoorbeeld een terugkoopgarantie of een collectieve voorziening voor onderhoud
Verkrijgingskosten	De totale kosten van het in eigendom verkrijgen van een huis, d.w.z. de aankoopprijs inclusief alle bijkomende kosten. Denk aan de kosten van verhuizing en inrichting. En eventueel: kosten voor aanleg van de tuin en verbouwing en verbetering van het huis.
Verletkosten	Inkomen of opbrengsten die u mist omdat u afwezig bent in verband met een procedure.
Vermogensbelasting	Moet worden betaald als het vermogen groter is dan de geldende vrijstellingen. De overwaarde van een eigen huis maakt deel uit van het vermogen
Verontreinigingsheffing	De heffing die de waterschappen opleggen aan de huishoudens om de kosten voor de zuivering van het oppervlaktewater te dekken
Verordening	Voor burgers algemeen bindende regeling, vastgesteld door bijvoorbeeld een gemeenteraad
Verrekenbeding	Als er sprake is van huwelijksvoorwaarden kunnen echtgenoten afspreken dat zij bepaalde waarden of inkomsten zullen verrekenen
Vertoogschrift	Op schrift gestelde bezwaren tegen de standpunten van de andere partij in een gerechtelijke procedure
Vertragingsrente	Als u bouwtermijnen te laat betaalt, kan de bouwer u rente in rekening brengen
Vertragingsschade	Schadevergoeding voor iedere termijn (dag, week, enz.) dat een contractpartij langer in gebreke blijft.
Vervangingsschade	Schadevergoeding ter grootte van de oorspronkelijke prestatie die volgens een overeenkomst moest worden geleverd
Vervreemden	Van eigenaar doen verwisselen. Dit is een ruimer begrip dan verkopen, men kan zaken bijvoorbeeld ook ruilen of schenken
Verwerking van rechten	Men verspeelt een recht, waarop men oorspronkelijk aanspraak kon maken. Dit omdat bijvoorbeeld de redelijke termijn van bezwaar maken ruimschoots is overschreden. Of men al dan niet zijn rechten heeft verwerkt is ter beoordeling van de rechter
Verwerpen	Een erfenis hoeft men niet te aanvaarden, men kan die ook afwijzen. Dit moet dan voor de gehele erfenis gelden, men kan die niet gedeeltelijk verwerpen
Verwervingskosten	De bijkomende kosten (naast de aankoopsom) bij de koop van een huis. De verwervingskosten bestaan onder andere uit de financieringskosten en de overdrachtsbelasting (bestaand huis), eventueel meerwerk en rente tijdens de bouw (nieuwbouwhuis).
Verzekerd kopen	Keurmerk dat in ontwikkeling is en dat garanties moet bieden aan de kopen van een woning. Het doel is vooral om de risico`s van een eigen woning voor lagere inkomensgroepen te beperken
Verzoekschrift	Schriftelijk verzoek aan een rechterlijk college of een geschillencommissie om een uitspraak
Vierkante meter (m²)	Oppervlaktemaat, 1 meter lengte x 1 meter breedte
Voetverklaring	In een gebied waar de Wet Voorkeursrecht Gemeenten geldt, moeten verkopers hun huis eerst aan de gemeente aanbieden. Notarissen verklaren onder aan de akte (aan de voet) dat deze verplichting niet van toepassing is, dan wel dat er aan is voldaan.
Volle eigendom	Ook wel: onbezwaard eigendom. Eigendom dat niet is belast met enig recht, zoals bijvoorbeeld een hypotheekrecht, een huurrecht
Volmacht	Meestal schriftelijke verklaring dat iemand een ander de bevoegdheid geeft om bepaalde (rechts)handelingen voor hem te verrichten.
Volstrekte meerderheid van stemmen	Gewone meerderheid, de helft plus één.
Vooraftrek van belasting	Een eigen woningbezitter mag onder andere de hypotheekrente opvoeren als aftrekpost voor de inkomstenbelasting. In de meeste gevallen is het mogelijk de belastingaftrek vooraf te verrekenen, tegelijkertijd met de maandelijkse loonbetalingen. Hiervoor moet men bij de Belastingdienst een loonbelastingbeschikking aanvragen
Voorbehoud van vruchtgebruik	Iemand kan iets verkopen of schenken met het voorbehoud dat hij het (vrucht)gebruik ervan behoudt. Als het om een huis gaat, kan de verkoper of schenker in het huis blijven wonen
Voorbereidingsbesluit	De gemeente verklaart dat een bestemmingsplan voor een bepaald gebied wordt voorbereid.
Voorlopig koopcontract	Misleidende term. Tekent u een voorlopig koopcontract, dan is de koop wel degelijk definitief, behoudens een terecht beroep op een eventuele ontbindende voorwaarde
Voorlopige teruggave	Een eigen woningbezitter mag onder andere de hypotheekrente opvoeren als aftrekpost voor de inkomstenbelasting. Dat leidt meestal tot een belastingteruggave die in plaats van per jaar achteraf ook per maand vooruit kan worden uitbetaald. Men ontvangt dan een voorlopige teruggave rechtstreeks van de Belastingdienst. Eventueel te veel of te weinig terugontvangen belasting wordt achteraf verrekend met de definitieve aanslag inkomstenbelasting
Voorlopige voorziening	MaatregelDie geldt totdat een definitieve beslissing over een geschil is genomen
Vrij op naam	De wettelijk te maken kosten zijn inbegrepen in de koopsom. Het betreft hier de BTW of overdrachtsbelasting, de kadastrale kosten en de notariskosten voor de transportakte. Zie kosten koper
Vrij te aanvaarden	Een huis is minder waard als het bewoond wordt dan wanneer het vrij te aanvaarden is. Dan kan de koper er immers direct zelf in gaan wonen. Vaak wordt 60% van die `vrije verkoopwaarde` aangehouden als `waarde in bewoonde staat`
Vrije doorgang	Een breedte van minimaal 85 cm
Vrije eigendom	Onbezwaard en ongedeelde eigendom
Vrije hoogte	Een hoogte van minimaal 210 cm.
Vrije sectorwoning	Huis waarop geen subsidie wordt verstrekt en waarvoor geen verkoopregulerende bepalingen gelden.
Vrije verkoopwaarde	Waarde van een woning die in volle eigendom (zie aldaar) leeg en onbezwaard (zie aldaar) kan worden overgedragen
Vrije vestiging	Een huisvestingsvergunning is niet nodig
Vrijstaand huis	De woning is niet aangebouwd aan andere huizen of gebouwen en in principe rondom omgeven door tuin
Vruchtgebruik	Een eigenaar staat een ander het gebruik van een goed toe, inclusief de uit het gebruik voortvloeiende opbrengsten
Vruchtgebruik-testament	De verzorging van de langstlevende echtgenoot wordt verzekerd door hem een recht van vruchtgebruik toe te kennen over (een deel van) de nalatenschap en aan de kinderen slechts de blote eigendom daarvan.

WOZ	Ook wel: Wet Waardering Onroerende Zaken. Regelt de waardebepaling en waardevaststelling van alle onroerende zaken in Nederland
WVG	1. Wet Voorkeursrecht Gemeenten, regelt de bevoegdheid van gemeenten om gebieden aan te wijzen waar zij een `eerste recht van koop` hebben in het kader van stads- en dorpsvernieuwing. 2. Wet Voorzieningen Gehandicapten, regelt de bijdragen aan een eigenaar of huurder i.v.m. voorzieningen die een woning geschikt maken voor een gehandicapte. Voor meer informatie kunt u terecht bij uw gemeente
Waarborgcertificaat	Nieuwbouwwoningen worden meestal gebouwd onder garantie, bijvoorbeeld van het Garantie Instituut Woningbouw. Onder die garantie valt een kwaliteitsgarantie en de garantie dat het huis wordt afgebouwd, ook als de bouwondernemer failliet gaat. Gesubsidieerde woningen moeten in principe altijd onder een dergelijke garantie worden gebouwd. De koper heeft recht op afgifte van het waarborgcertificaat.
Waarborgfonds Eigen Woningen	De Garantie en Waarborgregeling is een borg- of garantstelling die door het Waarborgfonds Eigen Woningen (WEW) wordt afgegeven voor een hypotheek. Voor het bedrag van de borgstelling kan de koper altijd een hypotheek afsluiten. Het inkomen van de koper, de lening en de woning moeten voldoen aan de normen van het WEW. De aanvraag loopt via de geldverstrekker of de tussenpersoon waar de hypotheek wordt afgesloten.
Waarborgsom	Bij de koop van een bestaand huis kan men overeenkomen dat de koper in afwachting van het transport een bepaald deel van de koopsom (oplopend tot 10%) als waarborg stort bij de notaris
Waardegrondslag	De gemeente moet de waarde van onroerende zaken als basis voor de onroerende zaakbelasting hanteren
Waardepeildatum	De datum waarop de gemeente de waarde van de onroerende zaak heeft vastgesteld voor de Wet Waardering Onroerende Zaken (WOZ). Om de vier jaar wordt de waarde opnieuw vastgesteld. IN de tussenliggende periode geldt de waarde van de laatste peildatum
Waterschapsheffing	De waterschappen dragen zorg voor de waterkering (onderhoud en beheer van dijken) en/of de waterhuishouding. Bijna al hun inkomsten ontvangen zij via heffingen, ook wel omslagen genoemd.
Wederkerig finaal verrekenbeding	Beding waarbij echtgenoten na ontbinding van hun huwelijk afrekenen alsof zij in gemeenschap van goederen waren gehuwd
Wegneembeding	Hypotheekbeding waardoor aan de geldlener het recht wordt ontnomen om latere verbeteringen aan de woning weer ongedaan te maken
Welstandscommissie	Dit college beoordeelt een bouwplan ten aanzien van aspecten die met het uiterlijk hebben te maken. De commissie brengt advies uit aan het gemeentebestuur. BW beslist mede op grond van dit advies over de bouwvergunning
Werkbare werkdagen	Aanduiding om de periode aan te geven die nodig is voor de bouw van een huis. Werk-dagen zijn alle dagen waarop normaal gesproken wordt gewerkt, dus exclusief zon- of feestdagen, (bouwvak)vakantie, enz. Omdat de bouw gedurende een bepaalde periode van het weer afhankelijk is, spreekt men van werkbare werkdagen. Men gaat gemiddeld uit van 180 in een jaar. Daarbij is rekening gehouden met het statistisch gemiddelde `onwerkbare weer`
Wet Voorkeursrecht Gemeenten	Regelt de bevoegdheid van gemeenten om gebieden aan te wijzen waar zij een `eerste recht van koop` hebben in het kader van stads- en dorpsvernieuwing
Wet Voorzieningen Gehandicapten	Regelt de bijdragen aan een eigenaar of huurder i.v.m. voorzieningen die een woning geschikt maken voor een gehandicapte. Voor meer informatie kunt u terecht bij uw gemeente
Wet Waardering Onroerende Zaken (WOZ)	Regelt de waardebepaling en waardevaststelling van alle onroerende zaken in Nederland
Wet op de Ruimtelijke Ordening	Geeft voorschriften voor de ruimtelijke ordening (streekplannen, bestemmingsplannen enz.).
Wet op de Stads- en dorpsvernieuwing	Geeft voorschriften enz. m.b.t. behoud, herstel, verbetering of sanering van bebouwde delen van het gemeentelijke grondgebied.
Wetsfictiegemeenten	Voor de Wet Waardering Onroerende Zaken wordt in principe de waarde van onroerende zaken per 1-1-1995 aangehouden. Maar gemeenten die enige jaren daarvoor (1992, 1993 of 1994) de huizen opnieuw hebben getaxeerd, mogen die waarde aanhouden. De wet gaat uit van de fictie (veronderstelling) dat de toen getaxeerde waarde gelijk is aan de waarde per 1-1-1995. De waarde van 1992, 1993 of 1994 wordt overigens voor de inkomens- en vermogensbelasting nog verhoogd met een per gemeente verschillend percentage
Wettelijk erfdeel	Bepaalde personen zijn via de wet aangewezen als erfgenaam, zij zijn `erfgerechtigd`. Bijvoorbeeld: de kinderen en de echtgeno(o)t(e). Sommige erfgerechtigde hebben bovendien recht op een wettelijk vastgelegd minimaal deel van de erfenis, ook al is een deel daarvan al weggeschonken of bij testament vermaakt aan anderen. Dit noemt men de legitieme portie. Kinderen hebben bijvoorbeeld zo`n legitieme portie en kunnen dus nooit helemaal worden onterfd. Een echtgeno(o)t(e) heeft geen legitieme portie en kan dan ook volledig worden onterfd.
Wettelijke rente	Rente die dE schuldeiser in rekening mag brengen wanneer de schuldenaar, ondanks sommatie, nalatig is te betalen. De hoogte van de wettelijke rente wordt periodiek door de overheid vastgesteld en bedraagt sinds 1-1-1998 6%.
Winstdeling	Bij traditionele levenhypotheken spaart men via de premiebetalingen een bedrag waaruit later de hypotheek wordt afgelost. Over dit spaardeel ontvangt de (verzekerings)maatschappij rente. De verzekerde kan hierin meedelen, als de polis tenminste een winstdelingsclausule bevat.
Woningdichtheid	Het aantal woningen per oppervlakte-eenheid, uitgedrukt per hectare. Te onderscheiden in netto woningdichtheid (oppervlakte voor de woningen, tuinen, blokgroen en bijbehorende verharding) en bruto woningdichtheid (daarenboven de oppervlakte voor bebouwde en onbebouwde voorzieningen, zoals parken, scholen, wijkgebouwen). Een woningdichtheid van 25 is laag (villawijk), van 40 is hoog (stedelijk gebied). In binnensteden met veel hoogbouw kan de woningdichtheid oplopen tot 60 woningen/HA
Woningverbeteringssubsidie	In bepaalde gevallen is voor verbeteren van een bestaande woning subsidie te verkrijgen. Inlichtingen kunt u krijgen bij uw gemeente. De gemeente beslist over de toekenning
Woningwet	Geeft voorschriften voor de volkshuisvesting, d.w.z. m.b.t. woningbouw, en de geldelijke steun van gemeente en rijk voor woningbouw
Woonlasten	Alle kosten die het wonen met zich meebrengt, inclusief stookkosten, de kosten voor nutsvoorzieningen , eventuele servicekosten, reserveringen voor onderhoud, onroerende zaakbelasting en verzekeringen
Woonzorgcomplexen	Woonvorm, bedoeld voor ouderen die niet geheel zelfstandig kunnen wonen, maar geen behoefte hebben aan intensieve verzorging, zoals dat in een bejaardenhuis het geval is. De zorg wordt op maat verleend.